این رمان داستان سرگذشت جوانی به نام سانتیاگو است. چوپانی که همه‌ی دنیایش در سفر کردن به همراه گوسفندانش خلاصه می‌شود. او تا 16 سالگی در صومعه‌ آموزش دید زیرا والدینش علاقه زیادی داشتند تا او یک کشیش شود؛ اما سانتیاگو از کودکی آرزوی دیدن دنیا را در سر پرورانده است. او آرزوی کشف کائنات و در آخر آرزوی شناخت خدا را دارد. برای همین کشیش شدن را رها کرده و با خریدن چند گوسفند به همه جای دنیا سفر می‌کند.

پسر جوان از زندگی‌اش خشنود بود تا اینکه گرفتار خواب عجیبی شد. خوابی که دو بار پشت سر هم تکرار می‌شود و ذهن او را به شدت به خودش مشغول می‌سازد. او در خواب می‌بیند که گنجی در پای اهرام مصر پنهان است. به همین خاطر به دنبال آن گنج راه می‌افتد. آغاز سفر سانتیاگو شروع روایتی جذاب و پرکشش است.

اما باید دانست که نکته‌ی جالب توجه رمان کیمیاگر این است که سانتیاگو در طول داستان برای رسیدن به پای اهرام و کشف گنج، با آدم‌های مختلفی رو به رو می‌شود؛ افرادی که همگی به نوعی هدایت‌گر او در مسیر جست و جویش هستند.

پائولو کوئیلو (Paulo Coelho) در این کتاب قصد دارد تا به نقد زندگی کنونی بشر پرداخته و همه چیز را با تخیل آغاز کند، اما در انتها آنچه برای شما روشن خواهد شد، تحقق رویا و آرزویی است که در تمام طول قصه محال به نظر می‌رسید. شاید سانتیاگو نمادی از همه‌ی افرادی است که می‌خواهند برای دستیابی به اهداف خود تلاش کنند، هر چند بقیه آن را حتی در تخیل خود نشدنی بدانند.